Laatste update 15/10/2026 door Johan
Museum Nabershof in Emmen is een unieke museumboerderij uit 1681, gelegen aan het Noordeind 21, direct aan de rand van de stad. Hier komt de Drentse plattelandsgeschiedenis tot leven in een authentieke Saksische boerderij, een open wagenschuur vol historische wagens en gereedschappen, en een sfeervolle theaterschuur waar de Drentse cultuur wordt uitgedragen. De locatie wordt beheerd door de Drentse historische vereniging ’t Volk van Grada, die de naam Nabershof en het verhaal van de oudste boerderij van Emmen met zorg bewaakt.
Museum Nabershof en de geschiedenis van de boerderij
De huidige eigenaar van Museum Nabershof is ’t Volk van Grada, dat de Saksische boerderij in 1990 kocht van de gemeente Emmen. De boerderij was toen al een begrip in de omgeving, mede dankzij Koos Naber, de laatste bewoner. Hij transformeerde de boerderij tot museumboerderij en maakte van de naam Nabershof een vaste waarde in de volksmond. In december 1990 volgde de traditionele stoklegging, een oud gebruik voor eigendomsoverdracht, waarna in 1992 een ingrijpende restauratie onder toezicht van Monumentenzorg startte. Op 15 mei 1995 werd de volledig gerenoveerde boerderij feestelijk heropend.
Op het erf zijn in de loop der jaren oude schuren afgebroken en vervangen door een L-vormig gebouw. Het eerste deel daarvan is ingericht voor kledingverhuur, het tweede deel als theaterschuur. Zo is Museum Nabershof uitgegroeid tot een veelzijdige cultuurhistorische bestemming waar architectuur, ambacht en folklore samenkomen.
Museumboerderij Nabershof: binnenkijken in een Saksische boerderij
De museumboerderij van Museum Nabershof stamt uit het jaar 1681 en is, zoals alle Saksische boerderijen, een driebeukig gebouw. In het achterhuis bepalen de zware gebinten de indeling: de grote deel vormt de middenbeuk, geflankeerd door twee zijbeuken die als stallen dienden. Aan de ene kant lag de stal voor de melkkoeien, aan de andere kant de potstal waar het jongvee los liep. Boven de stallen bevonden zich de slaapplaatsen voor knecht en dienstmeid, eenvoudig maar functioneel.
Het voorhuis van Museum Nabershof bestaat uit een woonkeuken, een mooie kamer en een grote spoelkeuken. In de spoelkeuken kregen emmers, teems en bussen, gebruikt bij het melken, een grondige schoonmaakbeurt. De mooie kamer werd alleen op zon- en feestdagen gebruikt, of bij bezoek van een notabele. Opvallend zijn de twee bedsteden in de wand van deze kamer: één voor de ouders en één voor de kinderen. Zo laat de museumboerderij heel concreet zien hoe het boerengezin vroeger woonde, werkte en sliep.
De wagenschuur van Museum Nabershof: wagens, karren en Jan Plezier
Naast de boerderij ligt de open kapschuur, de wagenschuur van Museum Nabershof. Hier is een uitgebreid overzicht te zien van gereedschappen en transportmiddelen die in de vorige eeuw in Drenthe dagelijks gebruikt werden. Niet alleen boeren, maar ook ambachtslieden die nauw bij het boerenleven betrokken waren, maakten gebruik van deze werktuigen.
De kapschuur is in de eerste plaats bedoeld voor het stallen van vierwielige boerenwagens, blauwe en zwarte wipkarren uit respectievelijk Drenthe en Groningen, en prachtige koetsen uit het bezit van rijke boeren. Een prominente plek is ingeruimd voor de oude Jan Plezier, gekscherend de voorganger van de autobus genoemd. Dit maakt de wagenschuur van Museum Nabershof tot een ideale plek voor bezoekers die geïnteresseerd zijn in historische mobiliteit en plattelandsambachten.
’t Volk van Grada en de Drentse cultuur op Museum Nabershof
De Drentse historische vereniging ’t Volk van Grada werd opgericht op 5 november 1979 en is genoemd naar Grada Eding Askes, een auteur van toneelstukken in de Drentse taal en beschermster van de Drentse cultuur. De vereniging heeft als doel het vergaren, bewaren en uitdragen van de Drentse cultuur in al zijn facetten. Sinds de aankoop van de boerderij in 1990 beschikt ’t Volk van Grada over een eigen onderkomen op Museum Nabershof.
In de museumboerderij, de theaterschuur en de open wagenschuur vertellen de leden van de vereniging het verhaal van de Drentse boerenbevolking. Zij organiseren toneel in de Drentse taal, uitgebreide kledingshows in originele kostuums, folkloristische dansen en muziek door een accordeongroep. Veel historische gebruiksvoorwerpen zijn aan de vereniging geschonken uit nalatenschappen, waardoor Museum Nabershof een rijk en authentiek beeld van het verleden kan tonen.
Tentoonstelling Boeren op de Hondsrug in Museum Nabershof
Een belangrijke tentoonstelling op Museum Nabershof is Boeren op de Hondsrug. Hier wordt in detail getoond hoe het vroeger was om boer te zijn en wat het dagelijkse boerenleven inhield. Een kalender illustreert het ritme van een bestaan dat nauw met de seizoenen verbonden was. Bezoekers zien oude werktuigen op het land en krijgen een indruk van het harde handwerk dat de boeren van de Hondsrug verrichtten, voordat mechanisering het agrarische bedrijf ingrijpend veranderde.
De tentoonstelling laat zien hoe vorm en functie van Drentse boerderijen door de eeuwen heen samenhangen. Vanaf de bronstijd is zichtbaar dat de werkomgeving van akkerbouwers verschilt van die van veeboeren. Toen de Drentse boer meer schapen ging houden, werd de boerderij aangepast om de dieren onderdak te bieden. Later volgde de opkomst van de varkenshouderij en de oprichting van coöperatieve zuivelfabrieken, waardoor de melkverwerking naar de fabriek verschoof en er in de boerderij ruimte vrijkwam. Een projectie en een grote enscenering met gebinten en timmermansmateriaal tonen hoe boerderijen als een soort bouwpakket in elkaar gezet konden worden.
De tentoonstelling Boeren op de Hondsrug op Museum Nabershof besteedt ook aandacht aan het leven van de natuurlijke omgeving. Boeren in esdorpen maakten optimaal gebruik van water, landbouwgrond, weiland, hooiland en heidevelden. Schapen graasden op de heide, mest was onmisbaar voor de vruchtbaarheid van de akkers en heideplaggen dienden voor de potstal. Turf uit veentjes verwarmde het woongedeelte, terwijl leem de vloeren verhardde en het bos bouwmateriaal leverde. De tentoonstelling laat zien dat aantasting van de natuurlijke omgeving direct gevolgen had voor oogsten en bestaanszekerheid, en sluit af met een film over het Hondsruggebied in al zijn variaties.
Horeca en arrangementen op Museum Nabershof
Museum Nabershof is niet alleen een museum, maar ook een officiële trouwlocatie en trefpunt voor erfgoedlessen. Bezoekers kunnen er bijeenkomsten organiseren, een feestje vieren of een vergadering houden. Voor afwijkende openingstijden, ook buiten de officiële bezoekersmaanden, kan contact worden opgenomen met de horeca via horeca@volkvangrada.nl of telefoonnummer 0611731715.
Er zijn verschillende arrangementen beschikbaar. Een eerste arrangement omvat ontvangst met twee kopjes koffie of thee met koek of krentenwegge, een rondleiding door de twee musea en de wagenschuur, en een drankje tussendoor. Een tweede arrangement voegt een Drentse klederdrachtshow en muziek van de accordeongroep toe. Het derde arrangement biedt een Drentse koffietafel, klederdrachtshow, muziek en rondleiding. Daarnaast zijn losse onderdelen te boeken, zoals een bezoek aan het langgraf met gids, een Drentse koffietafel of een maaltijd met bruine bonen en spek.
De horecavoorzieningen op Museum Nabershof sluiten aan bij de Drentse traditie, met streekproducten en een warme, informele sfeer. Dit maakt de locatie aantrekkelijk voor groepen die cultuur, geschiedenis en gezelligheid willen combineren.
Praktische informatie voor een bezoek aan Museum Nabershof
Museum Nabershof ligt aan Noordeind 21, 7815 PB in Emmen. Het terrein omvat de museumboerderij, de wagenschuur, de theaterschuur en bijgebouwen voor kledingverhuur. Voor actuele bezoekersinformatie, agenda en nieuws verwijst de organisatie naar de eigen website en contactgegevens. Museum Nabershof is bovendien verbonden met Geopark De Hondsrug, waar de tentoonstelling Boeren op de Hondsrug inhoudelijk op aansluit.
Groepen kunnen vooraf arrangementen reserveren en in overleg maatwerkafspraken maken. Dankzij de combinatie van erfgoed, tentoonstellingen, horeca en activiteiten van ’t Volk van Grada is Museum Nabershof een veelzijdige bestemming voor een dagje uit in Drenthe.
Uit eigen ervaring kan ik vertellen dat het beeld van Koos Naber die bezoekers bij de geopende baanderdeur opwachtte met zijn zingende zaag, samen met de houten figuren van kienhout in de boerderij, een onvergetelijke indruk achterlaat en de sfeer van Museum Nabershof nog altijd voelbaar maakt.
Veelgestelde vragen over Museum Nabershof
Wat is Museum Nabershof in Emmen precies?
Museum Nabershof is een cultuurhistorische museumboerderij uit 1681 in Emmen, beheerd door de Drentse historische vereniging ’t Volk van Grada. Het complex bestaat uit een Saksische boerderij, een open wagenschuur en een theaterschuur, waar de geschiedenis van de Drentse boerenbevolking wordt verteld.
Waar ligt Museum Nabershof en hoe kan ik contact opnemen?
Museum Nabershof ligt aan Noordeind 21, 7815 PB in Emmen. Voor vragen over horeca, arrangementen of afwijkende openingstijden kunt u contact opnemen via horeca@volkvangrada.nl of telefoonnummer 0611731715.
Wat is er te zien in de museumboerderij van Museum Nabershof?
In de museumboerderij ziet u de indeling van een driebeukige Saksische boerderij, met deel, stallen, potstal, woonkeuken, mooie kamer, spoelkeuken en bedsteden. De inrichting laat zien hoe een boerengezin in Drenthe vroeger woonde en werkte.
Welke bijzondere objecten staan in de wagenschuur van Museum Nabershof?
De wagenschuur toont vierwielige boerenwagens, blauwe en zwarte wipkarren uit Drenthe en Groningen, koetsen van rijke boeren en de oude Jan Plezier, een historisch vervoermiddel dat als voorganger van de autobus wordt gezien.
Welke activiteiten organiseert ’t Volk van Grada op Museum Nabershof?
’t Volk van Grada organiseert toneel in de Drentse taal, kledingshows in originele kostuums, folkloristische dansen en muziek door een accordeongroep. Daarnaast worden rondleidingen door de musea en de wagenschuur aangeboden, vaak gecombineerd met horeca-arrangementen.
Bronnen voor dit artikel over Museum Nabershof
- nabershof.nl – Over ons, Museumboerderij, Wagenschuur, Tentoonstelling Boeren op de Hondsrug, Horeca https://nabershof.nl
- ’t Volk van Grada – informatie over de vereniging en de geschiedenis van de boerderij Nabershof https://www.volkvangrada.nl/nabershof
- Geopark De Hondsrug – Museumboerderij De Nabershof bij Emmen en context van het Hondsruggebied https://www.dehondsrug.nl/musea/de-nabershof
