Het Frensenhoes, Meppen

Het Frensenhoes in Meppen is een van de meest bijzondere historische plekken in Drenthe. Deze authentieke timmerwerkplaats, waar de machines nog altijd draaien zoals ze dat ruim een eeuw geleden deden, vormt een tastbare herinnering aan het vakmanschap van meester‑timmerman en wagenmaker Jan Frensen jr. Dankzij de combinatie van originele gereedschappen, een intacte houtzagerij en een rijke familiegeschiedenis is Het Frensenhoes uitgegroeid tot een unieke bezienswaardigheid voor iedereen die het ambacht wil ervaren.

Het Frensenhoes en de nalatenschap van Jan Frensen jr.

De geschiedenis van Het Frensenhoes begint bij Jan Frensen jr., geboren op 10 juli 1889 in Meppen. Zijn geboortehuis, het huidige pand aan de Goornstraat 4, vormde het startpunt van een leven dat volledig in het teken stond van houtbewerking. Hoewel zijn vader landbouwer en winkelier was, koos Jan jr. al vroeg voor het timmervak. Op 23 maart 1904 vertrok hij naar de omgeving van Coevorden om het vak te leren bij een dorpstimmerman uit Dalen. Daar werkte hij onder andere op het landgoed De Groote Scheere, waar hij voor de baron diverse timmerwerkzaamheden uitvoerde.

Na zijn terugkeer in Meppen in 1905 richtte hij een timmerwerkplaats in een deel van de boerderij van zijn ouders in. Op het erf groef hij een zaagkuil waarin bomen handmatig tot planken werden verzaagd. Twee dorpsgenoten, Albert Meijer en Roelof Nijmeijer, hielpen hem jarenlang bij het zagen van bomen tot gebinten en planken. Hun beloning bedroeg twee kwartjes per dag, wat in die tijd een royaal loon was.

Een dorp zonder timmerman

In de periode vóór 1910 kende Meppen geen andere timmerman. Daardoor had Jan Frensen volop werk. Hij maakte wagens, onderdelen, lijkkisten, ladders, linnenrekken, kruiwagens, stoven, eggen en talloze andere werktuigen die onmisbaar waren voor het boerenleven. De oudste bouwaanvraag waarin hij als uitvoerder wordt genoemd, dateert van 10 april 1907 en betreft de bouw van een schuur voor Kars Kiers aan de Brinken 1.

Gaandeweg werd het drukker en in 1909 liet Jan zich officieel registreren als ondernemer bij de Rijksverzekeringsbank. In 1911 plaatste hij een advertentie in de Emmer Courant waarin hij personeel vroeg. Zijn bedrijf groeide gestaag, maar bleef altijd kleinschalig en ambachtelijk.

Het Frensenhoes: De timmerwerkplaats aan de Kockstraat

Na het overlijden van zijn vader in 1915 werd het ouderlijk huis verkocht. In 1916 bouwde Jan Frensen een nieuwe timmerwerkplaats op het huidige perceel aan de Kockstraat 3 in Meppen. De werkbank uit zijn eerste werkplaats verhuisde mee en staat er vandaag de dag nog steeds. Aanvankelijk woonde Jan bij zijn broer in Aalden, maar na zijn huwelijk met Roelofje Bloemendal in 1919 trok hij in bij zijn schoonouders aan de Molenwijk 10. Dagelijks fietste hij naar Meppen om in zijn werkplaats te werken.

In 1923 werd aan de timmerwerkplaats een woonhuis gebouwd. De familie Frensen verhuisde er in 1940 naartoe. Het bedrijf bleef kleinschalig, maar vrijwel elk huis in Meppen heeft wel timmerwerk van Jan Frensen gekend.

De houtzagerij en de machines

In 1968 nam de familie Frensen de houtzagerij van de familie Holman uit Zweeloo over. Zoon Jan Willem Frensen zaagde hier jarenlang bomen tot balken en planken. Na zijn pensionering werden de werkzaamheden geleidelijk afgebouwd, maar de houtzaagmachine is nog altijd intact.

Ook de machines in de timmerwerkplaats staan nog precies zoals ze in de jaren twintig zijn geïnstalleerd. Wanneer ze worden aangezet, klinkt het karakteristieke klepperen van de aandrijfriemen — een geluid dat je terugvoert naar een tijd waarin vakmanschap en handwerk de norm waren.

Bezoek Het Frensenhoes

Het Frensenhoes is te vinden tegenover de pizzeria in Meppen, met de ingang aan de Dennekampen. Tijdens open zaterdagmiddagen worden de machines gedemonstreerd en worden bomen tot planken gezaagd. Vrijwilligers vertellen graag over de geschiedenis en laten bezoekers de oude werkbank uit 1906 zien.

Groepen kunnen op afspraak een rondleiding krijgen, inclusief demonstraties. De kleine vergoeding komt volledig ten goede aan het behoud van deze unieke timmerwerkplaats. Voor informatie kun je bellen naar 06 1171 0296 of mailen naar frensenhoes@hotmail.com.

Nieuwe aanwinsten en activiteiten

Recent reisden vrijwilligers naar Kassel in Duitsland om een kantrechtzaag en een oude langgatboor op te halen. Deze machines waren door een houtbouwbedrijf aangeboden en dreigden anders als oud ijzer te eindigen. Dankzij oplettendheid van de familie Schevers hebben ze nu een nieuwe bestemming in Meppen.

Tijdens de Open Monumentendagen was de belangstelling groot. Bezoekers genoten van oude spelletjes en demonstraties, wat opnieuw bevestigde hoe geliefd Het Frensenhoes is als levend erfgoed.

FAQ over Het Frensenhoes

Wanneer is Het Frensenhoes geopend?
Tijdens open zaterdagmiddagen en op afspraak voor groepen.

Waar vind ik Het Frensenhoes?
Tegenover de pizzeria in Meppen, ingang aan de Dennekampen.

Zijn er rondleidingen?
Ja, zowel individuele bezoekers als groepen kunnen rondleidingen krijgen.

Is er een vergoeding?
Voor groepsrondleidingen wordt een kleine bijdrage gevraagd.

Bronnen

Share