Het Veenpark Barger-Compascuum is een van de grootste openluchtmusea van Nederland en neemt je mee naar de tijd waarin het leven in het veen een dagelijkse strijd was. In dit uitgestrekte veenmuseum aan de rand van Barger-Compascuum beleef je de geschiedenis van de veenarbeiders, de ontginning van het Bourtangermoeras en de ontwikkeling van Drenthe van plaggenhut tot bakstenen huis. Terwijl je door de museumdorpen wandelt, met de smalspoortrein rijdt of met een turfboot vaart, stap je letterlijk terug in de negentiende en twintigste eeuw.
Het Veenpark Barger-Compascuum als grootste openluchtmuseum
Met een oppervlakte van ruim 160 hectare is het Veenpark het grootste openluchtmuseum van Nederland. Daardoor voelt een bezoek meer als een dagtocht dan als een kort museumrondje. Het terrein omvat twee museumdorpen, treinsporen, een vaarroute en een hoogveengebied met turfafgraving. Hierdoor krijg je een compleet beeld van het leven in de Drentse venen, van de eerste plaggenhutten tot de latere veenkolonie met kerk, school en dorpscafé.
In het gereconstrueerde veendorp ’t Aole Compas zie je de beginperiode van de vervening rond 1870. Hier staan plaggenhutten en noodwoningen die laten zien hoe sober en kwetsbaar het bestaan van de veenarbeiders was. Vervolgens wandel je door Bargermond, een nederzetting die de periode van ongeveer 1920 tot 1966 tot leven brengt. In dit dorp vind je onder meer een kerk, een bruin café, een school, een molen, een bakkerij en een smederij, waardoor je goed kunt zien hoe de veenkolonie zich ontwikkelde.
Het Veenpark Barger-Compascuum: verhalen van het veen
Het Veenpark is geen standaard museum, want hier draait alles om beleving. Je leert er hoe veenlandschappen zijn ontstaan en welke rol het veen speelde in de economische en sociale ontwikkeling van Drenthe. De geschiedenis van de turfontginning in de laatste helft van de negentiende eeuw tot diep in de twintigste eeuw wordt zichtbaar gemaakt met gebouwen, gereedschappen en demonstraties.
Daarnaast zijn er permanente exposities, zoals de presentatie over de vervening langs de Hondsrug en de boekweitteelt van vóór de verveningsperiode. Ook is er een schaapskudde met heideschapen op het terrein, die het oude cultuurlandschap versterkt. Door deze combinatie van landschap, dorpen en verhalen ontstaat een levendige reconstructie van het veenverleden.
Reizen door het park: smalspoortrein, turfboot en veenriviertje
Omdat het Veenpark zo uitgestrekt is, speelt vervoer een belangrijke rol in de beleving. Met een smalspoortreintje van de Eerste Drentse vereniging van Stoomliefhebbers kun je de verschillende delen van het park bezoeken. De treinrit naar het hoogveengebied duurt ongeveer twintig minuten en wordt gecombineerd met een demonstratie van turfwinning, waardoor je al snel een uur onderweg bent.
Verder kun je met een veenschuit of turfboot over het water varen. Het veenriviertje De Runde loopt dwars door het park en is bij de reconstructie geïntegreerd in het museumterrein. Er zijn eilandjes aangelegd, onder andere met een speeltuin, zodat je onderweg steeds nieuwe uitzichten en plekken ontdekt. De dorpstrein rijdt in een kwartier tot twintig minuten een rondje langs de museumdorpen en stopt bij ’t Aole Compas, de molen en de bakker.
Praktische informatie voor je bezoek aan Het Veenpark Barger-Compascuum
Het Veenpark ligt aan Berkenrode 4, 7884 TR Barger-Compascuum, in de gemeente Emmen. Het park is goed bereikbaar per auto en openbaar vervoer, en er zijn twee grote parkeerterreinen waar je gratis kunt parkeren. Zelfs op drukke dagen is er voldoende ruimte en hoef je niet ver te lopen naar de ingang.
Bij binnenkomst ontvang je een parkwijzer met plattegrond en een schema van de treintijden. Alle trein- en bootreizen zijn inbegrepen in de entreeprijs, wat het plannen van je dag overzichtelijk maakt. Omdat het park zo groot is, ben je al snel drie tot vier uur bezig als je alles wilt bekijken. Daarom is het verstandig om vooraf te bedenken welke dorpen, activiteiten en demonstraties je zeker wilt zien.
Het hoofdgebouw is het centrale punt van het park. Hier vind je het parkrestaurant, de museumshop en de balie waar je bijvoorbeeld een bolderkar kunt huren. Het terras en de kleine speeltuin bij het hoofdgebouw zijn vrij toegankelijk; je betaalt pas entree als je over de brug het museumterrein op gaat.
Voorzieningen, horeca en winkels in Het Veenpark Barger-Compascuum
In het hoofdgebouw kun je terecht voor koffie, thee, koude dranken, gebak, koek en een eenvoudige lunch. Je plaatst je bestelling zelf en haalt deze op bij het parkrestaurant. Daarnaast is er dorpscafé Veenlust in museumdorp Bargermond, dat op geselecteerde dagen geopend is voor een drankje. Voor groepen zijn er op afspraak arrangementen mogelijk in de horeca.
Midden in Bargermond staat een kruidenierswinkel waar ouderwets snoep en lekkernijen worden verkocht. In de museumshop vind je souvenirs die aansluiten bij het veenverhaal. De bakker bij de molen is tijdens openingstijden van het park toegankelijk voor bezoekers; gebak is alleen op bestelling verkrijgbaar. Op alle locaties kun je zowel pinnen als contant betalen, wat het voor gezinnen en groepen praktisch maakt.
Toegankelijkheid, huisdieren en voorzieningen
Het Veenpark is grotendeels goed rolstoeltoegankelijk. Het hoofdgebouw, de meeste huisjes, de trein en de boot zijn met rolstoel of rollator te bereiken. Het plaggenhuttendorp ’t Aole Compas ligt in het bos en heeft zandpaden, waardoor het bij bepaalde weersomstandigheden minder goed toegankelijk kan zijn. Er zijn rolstoelen en rollators te leen; wie zeker wil zijn van beschikbaarheid kan deze vooraf per e-mail reserveren.
Huisdieren zijn welkom in het park, mits aangelijnd. Bij de horecalocaties staan drinkbakken klaar, zodat je hond ook een fijne dag heeft. Voor gezinnen zijn er bolderkarren te huur, wat handig is als je veel spullen of jonge kinderen bij je hebt. Door deze voorzieningen voelt een dag in het Veenpark ontspannen en haalbaar, zelfs als je met een grotere groep reist.
Openingstijden en entreeprijzen van Het Veenpark Barger-Compascuum
Het Veenpark is momenteel gesloten tot medio 2027 vanwege onderhoudswerkzaamheden en vernieuwingen. De laatste reguliere openingsdag was zondag 28 september, van 10.00 tot 17.00 uur. Inmiddels is er een doorstart aangekondigd: in maart 2026 werd duidelijk dat een nieuwe eigenaar het openluchtmuseum wil voortzetten en weer openen. Daardoor kun je verwachten dat het park na de renovatie opnieuw bezoekers zal ontvangen.
De meest recente entreeprijzen voor 2025 laten zien hoe een dag in het Veenpark is opgebouwd. Kinderen tot en met vier jaar hebben gratis toegang. Voor kinderen van vijf tot en met elf jaar geldt een tarief van 15,00 euro. Vanaf twaalf jaar betaal je 19,00 euro, terwijl senioren van 65 jaar en ouder 17,50 euro betalen. Bezoekers met een Museumjaarkaart betalen eveneens 17,50 euro. Er is een gezinskaart beschikbaar, gebaseerd op twee volwassenen en twee kinderen, met vijftien procent korting en een totaalprijs van 57,00 euro.
Historische achtergrond en recente ontwikkelingen
Het Veenpark ontstond in 1966, toen de veenkolonie Barger-Compascuum haar honderdjarig bestaan vierde. Ter gelegenheid daarvan werd een openluchttentoonstelling ingericht met onder andere oude veenkeetjes, plaggenhutten en gereedschappen. Deze tentoonstelling groeide uit tot het huidige openluchtmuseum, dat dankzij steun van de rijksoverheid kon uitbreiden met meer woningen en objecten.
In de loop der jaren kwamen er extra elementen bij, zoals de expositie over de Hondsrug en de boekweitteelt, de schaapskudde en de integratie van het veenriviertje De Runde. Ook maakte het park deel uit van het project Veenvaart, waarbij het Koning Willem-Alexanderkanaal werd geopend en een vaarroute tussen Ter Apel en Erica ontstond. Het kanaalstuk in het park werd verbonden met deze route, waardoor aanlegplaatsen en bootverhuur mogelijk werden.
Van 2001 tot 2024 was het Harmonium Museum Nederland gevestigd in het Turftheater in het Veenpark. Dit museum, met een grote collectie harmoniums, was inbegrepen in de entreeprijs. In 2024 werd de collectie overgedragen aan het Geelvinck Museum. In augustus 2025 vroeg het Veenpark faillissement aan, onder meer vanwege een onhoudbare financiële situatie. Kort daarna meldden zich meerdere kandidaten voor overname, en in 2026 werd duidelijk dat er een doorstart komt onder een nieuwe eigenaar.
Uit eigen ervaring kan ik vertellen dat een rit met de smalspoortrein naar het hoogveengebied, waarbij je langs de turfafgraving rijdt en uiteindelijk bij De Runde uitkomt, je echt het gevoel geeft dat je midden in het oude veenlandschap staat. Terwijl de trein langzaam over het spoor gaat en je de plaggenhutten en zandpaden van ’t Aole Compas ziet liggen, merk je hoe groot en ruig het terrein is.
Tips en wetenswaardigheden voor toeristen
Omdat het Veenpark gesloten is tot medio 2027, is het verstandig om de officiële website in de gaten te houden voor actuele informatie over de heropening en eventuele speciale dagen. Zodra het park weer open is, loont het om vroeg op de dag te komen, zodat je rustig de tijd hebt voor zowel de museumdorpen als het hoogveengebied.
Voor gezinnen is het handig om vooraf te bedenken welke activiteiten het meest aanspreken: een speurtocht door Bargermond, zelf turven steken bij de turfafgraving of een rondrit met de dorpstrein. Door de combinatie van wandelen, varen en rijden blijft de dag afwisselend. Verder is het slim om comfortabele schoenen te dragen, omdat je veel over onverharde paden loopt.
Wie geïnteresseerd is in de bredere veengeschiedenis kan het bezoek aan het Veenpark combineren met andere veengebieden in Noord-Nederland, zoals het Fochteloërveen of verhalen uit Nij Beets. Zo ontstaat een groter beeld van hoe veenarbeiders leefden en hoe het landschap door ontginning veranderde. Toch blijft Het Veenpark Barger-Compascuum een unieke plek, juist omdat hier dorpen, kanalen, treinen en hoogveen samenkomen.
FAQ over Het Veenpark Barger-Compascuum
Let op: onderstaande antwoorden zijn gebaseerd op de meest recente informatie uit de geraadpleegde bronnen.
Is Het Veenpark Barger-Compascuum momenteel geopend?
Het Veenpark is tot medio 2027 gesloten vanwege onderhoudswerkzaamheden en vernieuwingen. Er is een doorstart aangekondigd, waardoor het park naar verwachting na de renovatie weer bezoekers zal ontvangen.
Waar ligt Het Veenpark Barger-Compascuum precies?
Het Veenpark ligt aan Berkenrode 4, 7884 TR Barger-Compascuum, in de gemeente Emmen in Drenthe. Het park bevindt zich aan de rand van de veenkolonie en is goed bereikbaar per auto en openbaar vervoer.
Hoeveel tijd heb ik nodig voor een bezoek aan Het Veenpark Barger-Compascuum?
Omdat het park ruim 160 hectare groot is en twee museumdorpen, een hoogveengebied, treinsporen en een vaarroute omvat, ben je al snel drie tot vier uur bezig als je alles wilt bekijken.
Is Het Veenpark Barger-Compascuum geschikt voor kinderen?
Ja, er zijn speurtochten, demonstraties van oude ambachten, een speeltuin en activiteiten zoals zelf turven steken. Door de combinatie van educatie en beleving is het park aantrekkelijk voor kinderen.
Kan ik met een rolstoel of rollator terecht in Het Veenpark Barger-Compascuum?
Het Veenpark is grotendeels rolstoeltoegankelijk. Het hoofdgebouw, de meeste huisjes, de trein en de boot zijn goed begaanbaar. Het plaggenhuttendorp ’t Aole Compas kan bij slecht weer minder toegankelijk zijn vanwege zandpaden.
Mag mijn hond mee naar Het Veenpark Barger-Compascuum?
Huisdieren zijn welkom, mits aangelijnd. Bij de horecalocaties zijn drinkbakken aanwezig, zodat je hond tijdens de dag voldoende water kan krijgen.
