Laatste update 14/10/2025 door Redactie
Oosternieland ligt in het noordoosten van de provincie Groningen, in een open landschap met akkers, dijken en oude waterlopen. Het dorp maakt deel uit van de gemeente Het Hogeland, samen met plaatsen als Roodeschool (2,5 km), Uithuizermeeden (5,2 km), Uithuizen (7,8 km), Warffum (13,4 km) en Loppersum (14,9 km). Deze regio biedt rust, erfgoed en natuur voor wie het Groningse platteland wil ontdekken.
Verklaring van de naam Oosternieland
De naam Oosternieland verwijst naar het oostelijke deel van het voormalige eiland Nieland, dat in de middeleeuwen werd ingepolderd. De toevoeging ‘Ooster’ duidt op de ligging ten opzichte van het oorspronkelijke gebied. Het woord ‘land’ verwijst naar het ingedijkte terrein dat werd beschermd tegen de zee.
Geschiedenis
Oosternieland ontstond in de middeleeuwen langs een dijk die bescherming bood tegen het water van de vroegere Fivelboezem. De oudste bebouwing ligt langs twee haaks op elkaar staande wegen, wat kenmerkend is voor dijkdorpen in deze streek. In de loop der eeuwen groeide het dorp langzaam, met de bouw van een kerk, een school en enkele boerderijen.
De kerk van Oosternieland dateert uit de 13e eeuw en is gebouwd in romanogotische stijl. Het gebouw staat op een verhoogd kerkhof en heeft een sobere uitstraling die past bij het landschap. De kerk is niet meer in gebruik voor diensten, maar wordt beheerd als monument. Bezoekers kunnen het gebouw bekijken tijdens open monumentendagen of op afspraak. Adres: Oosternielandsterweg 12, 9985 PB Oosternieland. Google Maps-link
Het dorp telt ongeveer 155 inwoners. Er zijn geen winkels of horecagelegenheden in het dorp zelf, waardoor het zijn rustige karakter heeft behouden.
Toeristische wetenswaardigheden Oosternieland
De omgeving van Oosternieland is aantrekkelijk voor wie houdt van natuur, erfgoed en stilte. In het landschap zijn oude meanders en kreken zichtbaar, die herinneren aan het dynamische verleden van het gebied. Deze waterlopen vormen een decor voor wandelingen en fietstochten.
Bezienswaardigheden en erfgoed
Op korte afstand van Oosternieland liggen enkele bijzondere locaties. In Uithuizen bevindt zich de Menkemaborg, een historische borg met tuinen en een museum over Groningse adel. Adres: Menkemaweg 2, 9981 CV Uithuizen. Openingstijden: dinsdag t/m zondag 10:00–17:00. Entree: €9,00. Parkeren: gratis op terrein. OV: trein naar Uithuizen, dan 10 minuten lopen. Google Maps-link
In Warffum ligt het Openluchtmuseum Het Hoogeland, dat het leven in Groningen rond 1900 toont. Adres: Schoolstraat 4, 9989 AG Warffum. Openingstijden: dinsdag t/m zondag 10:00–17:00. Entree: €8,50. Parkeren: gratis. OV: trein naar Warffum. Google Maps-link
Natuur en landschap
Hier worden regelmatig bijzondere vogels gezien, zoals de velduil, grutto en roodborsttapuit. In het voorjaar bloeien de bermen met pinksterbloemen en dotterbloemen, terwijl in de zomer klaprozen en kamille het landschap kleuren.
De omgeving is ideaal voor fietsers. De route langs de Hogelandsterweg biedt uitzicht op akkers, dijken en historische boerderijen. Voor wandelaars is er een gemarkeerde route beschikbaar via allewandelroutes.nl, die start bij de kerk en voert langs oude waterlopen en graslanden.
Streekproducten en culinaire adressen
Binnen 2 km van Oosternieland liggen boerderijwinkels met streekproducten. Hier verkoopt men verse zuivel, eieren en jam evenals groenten van het seizoen en ambachtelijke vleeswaren.
Seizoensactiviteiten
In het voorjaar kun je vogels spotten in de polders rond Oosternieland. In de zomer is het fijn fietsen langs de dijken en picknicken bij de meanders. In de herfst wandel je door het kleilandschap met zicht op de oogstvelden. In de winter zijn er rustige wandelingen langs bevroren sloten en kerkenpaden.
Lokale markten
In Uithuizen is er wekelijks op zaterdag een streekmarkt met producten zoals Grunneger koek, karnemelkse kaas en mosterd uit Kantens. Deze markt is populair bij bewoners en bezoekers uit de regio.
Gemeente Het Hogeland
Oosternieland maakt deel uit van de gemeente Het Hogeland, die in 2019 ontstond uit een fusie van de gemeenten Bedum, De Marne, Eemsmond en Winsum. Tot de gemeente behoren onder andere:
Deze regio staat bekend om zijn uitgestrekte akkerland, historische kerken, borgen en het unieke waddengebied.
Bronnen
- Stichting Oude Groninger Kerken
Gebruikt voor informatie over de kerk van Oosternieland, inclusief bouwjaar en huidige functie. - Reliwiki
Gebruikt voor architectonische details en historische context van de kerk. - Menkemaborg
Gebruikt voor openingstijden, entreeprijzen en achtergrondinformatie over de borg. - Openluchtmuseum Het Hoogeland
Gebruikt voor informatie over het museumaanbod, openingstijden en locatie. - Hotel De Oude Smidse
Gebruikt voor culinaire informatie en adresgegevens van het restaurant. - Uw Marktspecialist
Gebruikt voor informatie over de streekmarkt in Uithuizen.