Laatste update 16/10/2025 door Redactie
Oudeschild ligt aan de oostkant van het eiland Texel, in de provincie Noord-Holland. Het dorp maakt deel uit van de gemeente Texel, samen met plaatsen als Den Burg (5 km), Oosterend (6 km), De Koog (10 km), Den Hoorn (11 km), De Cocksdorp (14 km) en Oost (3 km). Door de ligging aan de Waddenzee en de rijke geschiedenis is Oudeschild een aantrekkelijke bestemming voor toeristen die houden van natuur, cultuur en maritiem erfgoed.
Verklaring van de naam Oudeschild
De naam Oudeschild verwijst naar een oude nederzetting bij de Schilsloot, een waterloop die vroeger werd gebruikt om drinkwater naar schepen te vervoeren. Deze sloot speelde een centrale rol in de ontwikkeling van het dorp. Het woord “schild” kan duiden op bescherming of op een verwijzing naar het nabijgelegen fort. Door de ligging aan de rede van Texel, waar schepen wachtten op gunstige wind, groeide het dorp uit tot een belangrijk maritiem centrum.
Geschiedenis
Oudeschild ontstond begin 17e eeuw uit een groep huizen bij de Schilsloot, waar vaten drinkwater werden geladen voor schepen die vertrokken vanaf de rede van Texel. Dit water kwam uit de Wezenputten, die eigendom waren van het weeshuis in Den Burg. Door het hoge ijzergehalte bleef het water lang houdbaar, wat het populair maakte bij reders.
Op 24 december 1593 vond een grote scheepsramp plaats bij de rede van Texel, waarbij bijna 200 schepen verloren gingen. Deze gebeurtenis leidde tot de naamgeving van Maria Tesselschade, dochter van reder Roemer Visscher, die later bekend werd als lid van de Muiderkring.
In de 17e eeuw werd nabij Oudeschild het Fort De Schans gebouwd om het binnenvaren van het Marsdiep te verhinderen. Onder Napoleon kwamen daar twee extra forten bij: de Redoute en de Lunette. Deze verdedigingswerken werden nooit actief ingezet en raakten na de Franse bezetting in verval. Begin 20e eeuw werden delen afgegraven voor dijkverhoging. Tegenwoordig wordt het restant van Fort De Schans gerestaureerd.
Toeristische wetenswaardigheden Oudeschild
Oudeschild biedt een mix van cultuur, natuur en maritieme beleving. Bezoekers kunnen hier genieten van musea, boottochten en historische locaties.
Museum Kaap Skil
In het centrum van Oudeschild, aan de Heemskerckstraat 9, 1792 AA Oudeschild, ligt Museum Kaap Skil. Hier ontdek je de maritieme geschiedenis van Texel, met exposities over scheepswrakken, vissersleven en de rede van Texel. Het museum is dagelijks geopend van 10:00 tot 17:00 uur. Entree: €12,50.
Google Maps
Fort De Schans
Op loopafstand (1,2 km) van het centrum ligt Fort De Schans, aan de Schansweg, Oudeschild. Dit stervormige fort uit 1574 is vrij toegankelijk en sluit om 22:00 uur. Het terrein wordt beheerd door Natuurmonumenten en biedt uitzicht op het Marsdiep.
Google Maps
Boottochten vanuit de haven
Vanuit de haven van Oudeschild, aan de Haven 8, 1792 AE Oudeschild, vertrekken dagelijks garnalenkotters en robbentochten. De TX20 garnalen Vissen & Zeehonden Zien biedt een tocht van twee uur over de Waddenzee, waarbij de vangst aan boord wordt gekookt en uitgedeeld.
Google Maps
Een alternatief is de Bruuzer Wad-Experience Texel, die je dicht bij zandbanken brengt waar zeehonden rusten. Deze tocht vertrekt ook vanaf Haven 8.
Google Maps
Oudheidkamer Texel
Op fietsafstand (5 km) in Den Burg, aan de Kogerstraat 1, 1791 EN Den Burg, bevindt zich de Oudheidkamer Texel. Dit museum toont het leven op Texel in de 19e eeuw en is gevestigd in een pand uit 1599. Geopend maandag t/m vrijdag van 11:00 tot 17:00 uur, zaterdag van 12:00 tot 16:00 uur.
Google Maps
Maritiem- en Juttersmuseum Flora
Op fietsafstand (9 km) in De Koog, aan de Californiëweg 1c, 1796 PA De Koog, ligt het Maritiem- en Juttersmuseum Flora. Hier leer je alles over jutten, visserij en het leven aan zee. Geopend dagelijks van 10:00 tot 17:00 uur.
Google Maps
Ecomare
Op fietsafstand (10 km) in De Koog, aan de Ruijslaan 92, 1796 AZ De Koog, ligt Ecomare. Dit natuurmuseum combineert een aquarium met een zeehondenopvang. Geopend dagelijks van 09:30 tot 17:00 uur.
Google Maps
Natuur en landschap
De omgeving van Oudeschild bestaat uit kwelders, duinen en dijken. Hier worden scholeksters, bergbosmuizen en zandhagedissen waargenomen. In het voorjaar bloeien de velden met zeekraal en lamsoor. In de zomer zonnen zeehonden op de zandbanken. In de herfst trekken duizenden vogels over het eiland.
Fietsers kunnen gebruikmaken van het Texels Fietsknooppuntennetwerk, dat Oudeschild verbindt met de rest van het eiland. Wandelaars vinden routes langs de dijk en door het natuurgebied bij De Schans.
Lokale evenementen in 2026
In augustus 2026 vindt het HavenVIStijn plaats, met muziek, visproeverijen en kinderactiviteiten. In september opent Open Monumentendag Texel diverse historische locaties, waaronder Fort De Schans en de Oudheidkamer.
Streekgerechten en culinaire adressen
In het centrum van Oudeschild vind je restaurants die werken met lokale producten. Visrestaurant ’t Pakhuus serveert verse garnalen, schol en zeebaars. Café De Kombuis biedt Texels bier en stoofpot van Texels lam. Bakker Timmer verkoopt koekjes en brood met zeekraal.
Seizoensgebonden activiteiten
In de lente zijn er bloesemroutes rond Oosterend. In de zomer kun je wadlopen en zeehonden spotten. In de herfst zijn er wildproeverijen in Den Hoorn. In de winter is er een schaatsbaan bij Den Burg, afhankelijk van het weer.
Bronnen
- Museum Kaap Skil – Gebruikt voor informatie over maritiem erfgoed, openingstijden en entreeprijzen.
- Fort De Schans – Natuurmonumenten – Gebruikt voor historische context en actuele toegankelijkheid.
- Maritiem- en Juttersmuseum Flora – Gebruikt voor beschrijving van collectie en bezoekersinformatie.
- Ecomare – Gebruikt voor informatie over zeehondenopvang en natuurmuseum.
- Oudheidkamer Texel – Gebruikt voor historische informatie, openingstijden en locatie.
- TX20 garnalen Vissen & Zeehonden Zien – Gebruikt voor beschrijving van de