Laatste update 19/03/2026 door Johan
Proemenkreuze is een klassieke lekkernij uit Drenthe, waar deze zoete moes van gedroogde pruimen, rozijnen en stroop al generaties lang wordt geserveerd bij feestelijke gelegenheden. Het gerecht werd vroeger vaak gegeten als bijgerecht bij aardappels of als warm dessert. De combinatie van gedroogd fruit, appelstroop en een vleugje kaneel geeft proemenkreuze zijn karakteristieke smaak. Het is eenvoudig te bereiden en past perfect binnen de culinaire tradities van Noord‑Nederland. Hier het streekrecept uit Drenthe:
Ingrediënten
- 250 gram gedroogde pruimen
- 200 gram rozijnen
- 15 gram roomboter
- 3 eetlepels appelstroop
- 1,5 eetlepel aardappelzetmeel
- 1 eetlepel basterdsuiker
- 1 theelepel appelciderazijn
- ½ theelepel kaneelpoeder
- 1 liter water
Bereidingswijze
- Doe de pruimen en rozijnen in een pan met het water en laat ze een nacht weken in de koelkast.
- Breng de volgende dag het weekwater met het fruit aan de kook.
- Voeg de suiker, appelciderazijn, appelstroop, kaneel en roomboter toe en roer goed door.
- Laat het mengsel 5 minuten zachtjes doorkoken.
- Voeg het aardappelzetmeel toe en roer tot de moes indikt tot de gewenste dikte.
- Serveer warm of koud, als bijgerecht bij aardappels of als zoete moes bij een dessert.
Lokale tips uit Drenthe
- In dorpen rond Assen en Emmen wordt proemenkreuze vaak geserveerd bij stamppotten of pannenkoeken.
- Gebruik gedroogde pruimen van goede kwaliteit; in Noord‑Nederland vind je veel streekwinkels met lokaal gedroogd fruit.
- Voor een extra rijke smaak kun je een scheutje Drentse honing toevoegen.
- Proemenkreuze wordt traditioneel gegeten tijdens winterse feestdagen, vooral in landelijke gebieden zoals het Dwingelderveld en het Hondsruggebied.
Gerelateerde streekgerechten
Proemenkreuze past binnen de traditie van zoete, fruitige gerechten die in Noord‑Nederland vaak werden geserveerd bij feestelijke maaltijden of als nagerecht. Deze gerechten delen een basis van gedroogd fruit, stroop of specerijen.
- Drentse kniepertjes – Dunne wafeltjes uit Drenthe, traditioneel rond de jaarwisseling. Ze delen de regionale zoete bakcultuur.
- Groninger poffert – Een stevige broodcake uit Groningen met rozijnen en krenten. Net als proemenkreuze is het een gerecht dat vaak bij feestelijke gelegenheden werd geserveerd.
- Friese boffert – De Friese variant uit Friesland, eveneens een zoet‑hartige cake met gedroogd fruit. De overeenkomst zit in het gebruik van rozijnen en traditionele bereiding.
Bronnen
- https://www.drenthe.nl
- https://www.etenuitdrenthe.nl
